Schuldenput — stop met graven, zegt de man met de schop
Tijdens een EU-top liet premier De Wever zich opmerken met een uitspraak die op het eerste gezicht raak klinkt: België is goed in schulden maken en doorwentelen. Als je in een put zit, moet je stoppen met graven. Je graaft jezelf er niet uit.
Een correcte analyse. Alleen: wie ze uitspreekt, maakt haar problematisch.
De context die ontbreekt
Bart De Wever is meer dan twintig jaar een centrale figuur in het Belgische politieke landschap. Hij was aanwezig bij begrotingsonderhandelingen, Vlaamse investeringsbeslissingen en de fiscale keuzes die de huidige schuldenlast mee hebben gevormd. De put waar hij nu nuchter naar wijst, is niet gegraven zonder zijn aanwezigheid aan tafel.
Dat is geen persoonlijke aanval — het is een structurele observatie. Wie jarenlang meeregeert, draagt ook mee verantwoordelijkheid voor de uitkomst. Een diagnose stellen zonder die verantwoordelijkheid te benoemen is geen analyse. Het is stijlmanagement.
Zelfanalyse zonder zelfkritiek
De uitspraak werd breed geciteerd en zelfs bewonderd om haar directheid. Maar directheid over een probleem dat je zelf mee hebt gecreëerd, zonder dat te erkennen, is een retorische techniek — geen daad van moed.
Echte verantwoordelijkheid ziet er anders uit: ik zat erbij, ik droeg bij, en dit is wat ik nu anders zou doen. Die zin bleef uit.
De vraag die overblijft
Als je in een put zit, moet je stoppen met graven. Dat klopt.
Maar wie durft eindelijk ladders te bouwen — en wie neemt de verantwoordelijkheid voor de diepte van de put?